KỸ THUẬT TRỒNG VÀ CHĂM SÓC CÂY ĐIỀU

KỸ THUẬT TRỒNG VÀ CHĂM SÓC CÂY ĐIỀU

 

Cây điều là cây công nghiệp lâu năm, có giá trị kinh tế cao, hạt điều được sản xuất và nhập khẩu sang các nước trên thế giới. Để cây điều cho năng suất caovàchấtlượngtốt bà con cần nắm rõ được kỹ thuật trồng cũng như cách chăm sóc cây điều.


Hình 1: Trái và hạt điều

(Trích từ: www.hatdieua.com)

I. Kỹ thuật trồng:

1. Kỹ thuật nhân giống:

- Nhân giống từ hạt (điều thực sinh): Đây là cách làm truyền thống trước đây, thường sẽ chọn những hạt lớn, to đều, từ những cây cho năng suất cao, ít sâu bệnh, có nhiều ưu điểm. Dùng hạt từ những cây này để ươm lên cây con sau đó mang trồng.

+Ưu điểm là cây khỏe, bộ rễ phát triển mạnh (do thời gian ươm trong bầu ngắn, không bị bó rễ, cong rễ)

+ Nhược điểm là thường gặp tình trạng lai chéo, thoái hóa giống, những ưu điểm từ cây mẹ không truyền lại được nhiều cho thế hệ sau.

- Nhân giống bằng cách ghép chồi (điều ghép): sử dụng những hạt lớn, to đều như phương pháp ươm hạt, nhưng khi cây con đạt độ tuổi từ 4-6 tháng thì tiến hành cắt ngọn, dùng chồi của những giống năng suất cao ghép vào (ghép nêm hoặc ghép vát) sau đó tiếp tục chăm sóc khi chồi ra 2-3 tầng lá thì đem trồng.

+ Ưu điểm là giữ được gần như 100% đặc tính giống từ cây mẹ (cây lấy chồi).

+ Nhược điểm là thời gian chăm sóc lâu, tỷ lệ ghép thành công không cao nếu chưa có tay nghề.

2. Chuẩn bị đất:

- Trước khi trồng nên thiết kế để định hướng và định cự ly trồng cho chính xác. Nếu trồng theo hàng, cần thiết kế các hàng theo hướng Bắc - Nam để cây tận dụng tối đa điều kiện ánh sáng cho sự phát triển bộ  tán lá và sự ra hoa kết quả sau này. Đào hố theo hình hộp có kích thước 50x50x50cm hoặc 60x60x60cm. Khi đào hố cần chú ý để lớp đất mặt tơi xốp, nhiều mùn sang một bên miệng hố, phần đất dưới sâu để riêng ở miệng hố bên kia.

 

         - Đào hố xong, trộn lớp đất mặt đã để riêng với 10-20kg phân chuồng hoai + 0,5kg phân lân để bón lót. Sau khi đã trộn đều, kéo xuống lòng hố. Việc trộn phân lấp hố phải hoàn tất trước khi trồng ít nhất từ 20 -25 ngày.

Hình 2: Chuẩn bị đất trồng trước khi đào hố

(Trích từ: www.camnangcaytrong.com)

3. Mật độ và khoảng cách trồng:

- Điều rất nhanh cho quả đặc biệt là điều ghép, sau khi trồng khoảng 18 tháng là bắt đầu có bông, một số giống cao sản năm cho bói có thể đạt từ 5-8 tạ/hecta.

- Để tận dụng tối đa năng suất và hạn chế lãng phí đất trống, khi trồng điều bà con nên trồng dày ban đầu, về sau khi cây giao tán thì tỉa bỏ bớt các cây ở giữa. Khoảng cách ban đầu là 8x6m hoặc 10x5m (tương đương mật độ là 200 cây/ha) về sau tỉa thưa các cây ở giữa tạo khoảng cách 8×12m hoặc 10x10m (tương đương mật độ là 100-120 cây/ha).

4. Cáchtrồngđiều:

- Khi mưa ổn định, đem cây con đã đủ tiêu chuẩn xuất vườn ra trồng. 

- Đối với đất xám hàm lượng sét cao, thoát nước kém phải vun đất đắp gốc để nước không đọng trong hố trồng sau những cơn mưa lớn.

- Khi trồng, rải 10-20g Furadan/hố (để hạn chế kiến mối phá hoại cây con), tiến hành móc trộn lại hố, đặt bầu cây xuống cạnh hố dùng dao sắc cắt bỏ đi khoảng 2-3cm dưới đáy bầu, đặt bầu cây xuống chính giữa hố, rạch 1 đường theo chiều dọc của bầu và kéo bầu nilon ra, nén chặt đất quanh gốc cây.

- Trồng xong nếu không gặp mưa, cần tiến hành tưới nước cho điều với lượng tưới ít khoảng 20 - 30 lít/hố để rễ và đất trong bầu liên kết với đất trong hố và cung cấp đủ nước cho cây con phòng khi gặp hạn trong những ngày đầu.

( Trích từ: http://camnangcaytrong.com/ky-thuat-trong-va-cham-soc-cay-dieu-nd13077.html)


Hình 3: Cách trồng điều

(Trích từ: www.camnangcaytrong.com)

II. Chăm sóc:

1. Tưới nước:


Linh động dựa theo tình hình khô hạn, nếu có điều kiện có thể đánh bồn đường kính 2-4m quanh gốc để tưới nước hoặc tưới bằng béc phun.

Hình 4: Tiến hành lắp đặt hệ thống tưới nước tự động

(Tríchtừ: www.asisov.org.vn)

2. Cắt tỉa cành:


Khi cây cao khoảng 0,8-1m, tiến hành hãm ngọn, nuôi 3-5 cành chính mọc lên từ thân, tạo tán phát triển cân đối về các hướng, sau đó hàng năm sau vụ thu hoạch cắt tỉa cành sâu bệnh, cành khô, chồi vượt sát thân, cành hết khả năng mang trái.

Hình 5: Cắt tỉa, tạo tán cho điều

(Trích từ: www.baolamdong.vn)

3. Làm cỏ:

- Giai đoạn cây còn nhỏ, có thể xen canh các loại cây ngắn ngày họ đậu, vừa giúp tăng thu nhập vừa giảm bớt cỏ dại, lưu ý khi trồng nên trồng các loại cây có chiều cao vừa phải, trồng cách cây điều 1-1,5 m để tránh cạnh tranh ánh sáng và không gian sinh trưởng của cây.

- Khi cây lớn, phần vỏ và thân đã gỗ hóa, có thể sử dụng thuốc trừ cỏ tiếp xúc hoặc lưu dẫn để phun xịt hàng năm.

4. Bón phân:

Ở giai đoạn kiến thiết (từkhitrồngđếncây 3 nămtuổi):  

- Bón lót khi trồng: Phân chuồng: 15–20kg/cây + NPK 20-20-15+TE: 30-50gam/cây.

-  Bón thúc: Lượng bón cho mỗi cây tùy theo tuổi cây như sau:

+ Năm thứ 1: Bón 0,5- 0,75kg NPK 20-20-15+TE hay 0,75-1kg NPK 16-16-8-13S.

+ Năm thứ 2: Bón 0,75-1,5kg NPK 20-20-15+TE hay 1,25-1,5kg NPK 16-16-8-13S.

+ Năm thứ 3: Bón 1,5-2kg NPK 20-20-15+TE hay 2-2,5kg NPK 16-16-8-13S.

* Lượng bón phân trên chia làm 3–4 lần/năm, bón quanh gốc theo đường chiếu vanh tán của cây. Có thể bón vào đất hay hòa tan ra nước tưới.

 Ở giai đoạn kinh doanh( năm thứ 4 trở đi): 

Lượng bón cho mỗi cây trong một năm: 0,5-1,2kg N + 0,25-0,6kg P2O5 + 0,25-0,6kg K2O. Nếu dùng phân bón chuyên dùng cho điều (NPK 16-8-16-9S+TE) thì lượng dùng là 3–6 kg/cây/năm. Lượng phân này chia làm 3 lần bón:

+ Đợt 1 (20 – 30 ngày sau khi thu hoạch) khoảng tháng 4–5: bón nữa lượng phân trên (1,5–3kg NPK 16-8-16-9S+TE /cây).

+ Đợt 2 (giữa mùa mưa) khoảng tháng 7: bón ¼ lượng phân trên (0,75–1,5kg NPK 16-8-16-9S+TE /cây).

+ Đợt 3 (cuối mùa mưa) khoảng tháng 9: bón ¼ lượng phân trên (0,75–1,5kg NPK 16-8-16-9S+TE /cây).

* Cách bón: Xới đất quanh gốc tạo thành đường vành khăn rộng 20–30cm, sâu 5–0cm theo đường chiếu vanh tán, rải đều phân, vùi lấp phân để giảm bớt thất thoát phân.

(Trích từ: http://pgrvietnam.org.vn/cach-trong-va-cham-soc-cay-dieu-dung-cach-1142.html)

III. Thu hoạch:

Việc thu hoạch, bảo quản ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng và giá trị các sản phẩm hạt và trái. Vì vậy đòi hỏi phải thu hái đúng kỹ thuật, kịp thời và bảo quản tốt nhằm duy trì tối đa chất lượng sản vốn có của sản phẩm.

1. Xác định độ chín quả và hạt:

Thông thường hạt chín muộn hơn quả vài ngày vì vậy khi hạt chín thì quả đã quá chín và rụng xuống đất. Đối với điều, hạt là bộ phận có giá trị kinh tế lớn nhất vì vậy có thể thu hoạch bằng cách nhặt hạt dưới đất sau khi quả rụng sẽ bảo đảm hạt có chất lượng cao nhất. Trước khi sắp bước vào vụ thu hoạch cần dọn sạch cỏ, lá khô dưới tán cây để dễ phát hiện trái điều rụng.

         2. Phương pháp thu hoạch:

- Thu hái trên cây: Nếu cần thu hoạch cả hạt và trái điều thì việc thu hái được tiến hành ngày ngay trên cây. Phương pháp này thường tốn công nhưng thu được cả trái để sử dụng vào mục đích khác. Quả khi hái xuống được tách riêng hạt và trái. Trái cần đưa vào sử dụng hay chế biến ngay do rất dễ bị hư hỏng vì quá trình lên men xảy ra trong vòng 24-36 giờ sau khi thu hái. Đây là trở ngại chính trong việc vận chuyển, chế biến trái điều.

- Thu nhặt dưới đất: Nếu không cần sử dụng trái điều thì để quả rụng xuống đất và thu nhặt quả dưới đất với định kỳ 2-3 ngày một lần nếu không có mưa hoặc thu nhặt hàng ngày khi trời mưa. Đây là phương pháp thu hoạch phổ biến ở các vườn trồng điều. Phương pháp thu hoạch này tiết kiệm được công thu hoạch và bảo đảm được chất lượng hạt nhưng phải có biện pháp chống thất thu và mất mát.

3. Phương pháp tách quả và hạt:

Quả thu hoạch về phải tách riêng hạt và trái ra. Hạt phải được loại bỏ cuống, làm sạch phần  thịt  trái dính ở cuống hạt và có thể rửa cho thật sạch. Sau đó làm sạch đất cát để không gây trở ngại cho việc phân loại hạt trong quá trình chế biến.

Hình 6: Tách quả và hạt

(Trích từ: www.mactech.com.vn)

4. Phơi hạt điều:

- Sau khi làm sạch, hạt điều được phơi từ 2-3 ngày để bảo đảm độ ẩm hạt xuống dưới 9% (bấm ngón tay vào vỏ hạt không có vết) rồi dùng sàng (lỗ sàng 1cm) loại bỏ những dị vật trong hạt. Kết quả nghiên cứu cho thấy hạt điều ở độ ẩm 9% có thể bảo quản dễ dàng mà không ảnh hưởng đến chất lượng nhân điều bên trong. Việc sơ chế này rất quan trọng cả về mặt kỹ thuật lẫn kinh tế vì hạt điều là nguyên liệu cần được cung cấp quanh năm cho nhà máy chế biến.

- Nếu hạt có độ ẩm quá cao sẽ bị nấm mốc phá hại trong quá trình bảo quản mặt khác nhân điều chứa nhiều chất béo (38-47%) rất bị hư hỏng và màu sắc của  nhân điều sẽ chuyển từ màu trắng sang vàng làm giảm giá trị của sản phẩm. Những nguyên nhân làm ảnh hưởng đến chất lượng hạt điều là thu hoạch khi hạt chưa chín hoàn toàn (hạt còn non), độ ẩm trong hạt còn cao (> 9%) và nơi cất giữ không đạt yêu cầu thông thoáng và mát.

( Trích từ: http://camnangcaytrong.com/ky-thuat-trong-va-cham-soc-cay-dieu-nd13077.html)

 

   


Hình 7: Phơi hạt điều

(Trích từ: www.nongnghiep.vn)

Cây điều là cây mang lại kinh tế cao và là nguồn thu nhập ổn định cho nhiều vùng ở TâyNguyên và Đông Nam Bộ. Để cây điều phát triển tốt, cho năng suất cao và đảm bảo về chất lượng dinh dưỡng như mong muốn thì cần phải có cách trồng và chăm sóc đúng cách.Những chia sẻ trên đây về kỹ thuật trồng và chăm sóc cây điều mong rằng bà con sẽ đạt được hiệuquả cao nhất. Chúc bà con trúng mùa được giá.

Tin, ảnh: Phòng Kỹ thuật Công ty TNHH MTV Cường Hùng Tiến

 

 

Tin tức khác
KỸ THUẬT TRỒNG VÀ CHĂM SÓC DƯA LƯỚI TRONG NHÀ KÍNH, NHÀ MÀNG
21 T08/2021
KỸ THUẬT TRỒNG VÀ CHĂM SÓC DƯA LƯỚI TRONG NHÀ KÍNH, NHÀ MÀNG
Dưa lưới là một loại quả được nhiều được nhiều người ưa chuộng nhất hiện...
CÁC BỆNH THƯỜNG GẶP TRÊN DƯA LƯỚI
21 T08/2021
CÁC BỆNH THƯỜNG GẶP TRÊN DƯA LƯỚI
Dưa lưới là một trong những loại trái cây mang nhiều lợi ích cho chơ thể
KỸ THUẬT TRỒNG VÀ CHĂM SÓC CÂY BÒN BON
20 T08/2021
KỸ THUẬT TRỒNG VÀ CHĂM SÓC CÂY BÒN BON
Bòn bon là một loại cây ăn quả thuộc họ dâu đất, kết chùm ở thân và ở cành,...
CÁC BỆNH THƯỜNG GẶP TRÊN CÂY BÒN BON
20 T08/2021
CÁC BỆNH THƯỜNG GẶP TRÊN CÂY BÒN BON
Bòn bon là loại quả được nhiều người yêu thích bởi vị chua ngọt, mùi thơm đặt...
KỸ THUẬT TRỒNG VÀ CHĂM SÓC BẦU
20 T08/2021
KỸ THUẬT TRỒNG VÀ CHĂM SÓC BẦU
Bầu là một loại cây trồng có khả năng phát triển rất nhanh.
CÁC BỆNH THƯỜNG GẶP TRÊN CÂY BẦU
20 T08/2021
CÁC BỆNH THƯỜNG GẶP TRÊN CÂY BẦU
Bầu là loại quả làm thực phẩm hằng ngày rất phổ biến và được ưa chuộng.
KỸ THUẬT TRỒNG VÀ CHĂM SÓC CÂY MAI VÀNG
19 T08/2021
KỸ THUẬT TRỒNG VÀ CHĂM SÓC CÂY MAI VÀNG
Cây mai từ xưa đến nay luôn là loài cây may mắn được nhiều người chọn để chưng...
BỆNH THƯỜNG GẶP TRÊN CÂY MAI
19 T08/2021
BỆNH THƯỜNG GẶP TRÊN CÂY MAI
Cây hoa mai như là loài cây tượng trưng cho ngày tết, hoa có màu sắc rực rỡ nở...
Hotline tư vấn miễn phí: 02723.671.529
Zalo